De vicieuze cirkel van illegale migratie

Afgelopen zondag lanceerde VVD-kamerlid Malik Azmani een plan om de grenzen te sluiten voor asielzoekers en vluchtelingen voortaan op te vangen in de eigen regio. Het waren vooral de D66 en de PvdA die direct hun afschuw uitspraken over het plan. D66-leider Alexander Pechtold betichtte de VVD van populisme. Volgens PvdA-kamerlid Attje Kuiken moet Nederland altijd een veilige haven blijven voor vluchtelingen. Hoe men het ook wendt of keert, het vluchtelingenvraagstuk is een actueel probleem dat onze aandacht vereist.

Vorig jaar werd bekend dat het totale aantal vluchtelingen het hoogste niveau heeft bereikt sinds de Tweede Wereldoorlog. Volgens berekeningen van het UNCHR zijn er maar liefst 51 miljoen vluchtelingen in de wereld; een gigantisch aantal. Ondanks het feit dat West-Europese landen al enorme aantallen vluchtelingen en asielzoekers hebben opgenomen, lijkt de toestroom ongebreideld door te gaan. Als de Europese politieke elite geen doorslaggevende maatregelen neemt, is er nog lang geen zicht op een oplossing.

Medeverantwoordelijkheid
Helaas is het dezelfde politieke elite die medeverantwoordelijk is voor de huidige omvang van het probleem. Zo heeft het verwijderen van dictators in de Arabische wereld geleid tot een enorme instabiliteit. Voorheen bestonden er (informele) afspraken tussen het regime van Muammar Khadaffi en West-Europese landen zoals Italië, om illegale migranten in Libië tegen te houden. In 2010 wilde zelfs de Europese Unie (EU) nog een deal sluiten met Khadaffi.

Nog geen jaar later brak de Arabische Lente uit. Het Westen koos vrijwel onmiddellijk de zijde van de rebellen. Er werd zelfs actief deelgenomen aan luchtbombardementen. Niet veel later werd Khadaffi vermoord en kwam zijn regime ten val. Hiermee vervielen tevens de afspraken die gemaakt waren over illegale migratie.

Niemand in Libië zal de illegale migranten uit Sub-Saharisch Afrika nog langer tegenhouden. Bovendien zijn veel Libiërs nu zelf op de vlucht geslagen vanwege het geweld dat het land teistert. Hierdoor is de groep illegale migranten alleen maar gegroeid.

Libië is nog maar het topje van de ijsberg. Afghanistan, een land waar al oorlog woedt sinds 2001, heeft voor miljoenen vluchtelingen gezorgd. Twee jaar later werd Irak binnengevallen en sloegen er wederom miljoenen mensen op de vlucht. In Syrië ondersteunde het Westen de opstand tegen het regime van president Assad. Ook daar leidde dat tot miljoenen vluchtelingen.

In geen van de genoemde landen is de veiligheidssituatie ook maar iets verbeterd. Het Westen moet lessen trekken uit haar falen: de pogingen om Arabische dictaturen om te toveren in democratieën is uitgelopen op een fiasco. Bovendien heeft het er toe geleid dat er miljoenen mensen op de vlucht zijn geslagen.

Asielzoekers of economische vluchtelingen?
Europese landen zitten vast aan enige verplichtingen wanneer het de opvang van asielzoekers betreft. Denk hierbij aan het Vluchtelingenverdrag van de Verenigde Naties of het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens. Daarnaast zijn er ook nog veel economische vluchtelingen, in de volksmond ook wel ‘gelukszoekers’ genoemd.

Verschillende Nederlandse politieke partijen willen de opvang van economische vluchtelingen inperken. Hoe kan er exact worden bepaald of een illegale migrant een economische vluchteling of asielzoeker is? Het ligt voor de hand dat een illegale migrant zich sneller als asielzoeker zal omschrijven. Dit wekt medeleven op en zo kan er beroep worden gedaan op de internationale verdragen.

Illegale migranten worden door mensensmokkelaars naar Europa gesmokkeld en er wordt grof geld mee verdiend. Vaak kost de overtocht over de Middellandse Zee duizenden euro’s per persoon. Dit brengt ons bij de fundamentele tegenstelling in het vraagstuk. Als een economische vluchteling duizenden euro’s tot zijn beschikking heeft, klopt het dan wel dat deze persoon door armoede gedreven wordt?

Gemeenschappelijk Europees Asielbeleid
Hoewel de meeste EU-lidstaten zelf een immigratiebeleid handhaven, zijn er al in 1999 afspraken gemaakt voor een zogenaamd Gemeenschappelijk Europees Asielbeleid (GEAS). Langzaam maar zeker wordt er naar een gemeenschappelijk asielbeleid toegewerkt. Tussen 2004 en 2009 werden er allerlei regels voor EU-lidstaten ingevoerd m.b.t. de opvang van asielzoekers. Het motto van het gemeenschappelijk asielbeleid is: “Naar een veilig en open Europa”.

Het motto van het gemeenschappelijk asielbeleid geeft eigenlijk al genoeg uitleg, daarmee doelen wij op het woord ‘open’. In 2012 gaven (voormalig) leden van de Europese Commissie Cecilia Malmström en Peter Sutherland aan dat Europa de immigranten simpelweg nodig heeft. Ook andere experts geven regelmatig aan dat Europa grote aantallen immigranten nodig heeft om de vergrijzing tegen te kunnen gaan.

Dat immigratie een oplossing voor vergrijzing is, is een regelrechte leugen. Verschillende gerenommeerde bronnen geven aan dat immigratie de financiële gevolgen van vergrijzing niet kunnen verlichten. De EU-top moet zich ook bewust zijn van deze gegevens, maar kiest er toch voor zich niet kritisch op te stellen t.o.v. immigratie. Waarom niet?

Toch laten de uitspraken van Malmström, Sutherland en vele anderen zien hoe er binnen de Europese politieke elite naar immigratie gekeken wordt. Desalniettemin zit geen enkel Europees land op grote aantallen immigranten te wachten. Overal in Europa groeien anti-immigratiepartijen. Dit is ook precies de reden waarom de EU zo graag een gemeenschappelijk asielbeleid wil. Op die manier krijgen de lidstaten steeds minder te zeggen over hun immigratiebeleid.

Vicieuze cirkel
Mensen die van plan zijn Europa illegaal binnen te trekken, weten dat de EU niet hard optreed tegen illegale immigratie. Frontex, een organisatie die is opgericht om de buitengrenzen van Europa te bewaken, ontpopt zich steeds meer tot een mensenrechtenorganisatie. In plaats van de illegale migranten te weren en direct terug te brengen naar het vaste land van Afrika, brengt Frontex ze naar Europa.

Wat voor boodschap wordt hier mee afgegeven? Dat illegale migratie loont. Het zal alleen maar meer mensen naar Europa drijven. Het illegaal betreden van Europa is niet strafbaar en mensensmokkel is getransformeerd tot een lucratieve industrie. Europa zegt hard te willen op treden tegen mensensmokkelaars, maar in feite gedogen zij hun werk aangezien illegale migranten gewoon worden opgevangen. Het probleem wordt nog groter, aangezien terreurorganisatie ISIS kortgeleden aankondigde dat haar strijders Europa makkelijk konden bereiken door zich te mengen tussen illegale migranten. Bovendien zien zij illegale migratie als een wapen om Europa te destabiliseren.

Helaas wordt de houding t.o.v. illegale immigratie bepaald door het grote aantal doden dat valt bij de oversteek van de Middellandse Zee. Veel gammele bootjes blijken absoluut niet zeewaardig. Door het grote aantal slachtoffers dat valt, ontstaat er een gevoel van medeleven. Voor veel mensen is dit reden genoeg om de illegale migranten asiel te verlenen.

Deze houding is niet de oplossing, maar juist het probleem. Door de illegale migranten op te vangen wordt er wederom een signaal afgegeven dat illegale migratie loont. Hierdoor zullen nog meer de oversteek wagen. Internationaal opererende criminele organisaties zullen zich nog meer bezig gaan houden met mensensmokkel. We zitten vast in een vicieuze cirkel die niet doorbroken wordt zo lang onze houding t.o.v. het vraagstuk niet veranderd.

Reacties

Bart Bohemen

De heer Bohemen heeft een uitgebreide kennis op het gebied van sociale vraagstukken en verwerkt deze dan ook nauwkeurig in zijn publicaties. Zijn vakgebied omvat onder meer socio-economische en demografische ontwikkelingen in Europees verband.

3 gedachten over “De vicieuze cirkel van illegale migratie

Geef een reactie