Nemtsov: Poetin wederom de boeman?

Op 27 februari 2015 werd Boris Nemtsov op nog geen 200 meter van het Kremlin beschoten vanuit een auto en in koelen bloede om het leven gebracht. Met de moord op de Russische politicus staat het conflict in Oekraïne wederom in de schijnwerpers en, als wij de prominente Westerse bronnen mogen geloven, is ook president Vladimir Poetin wederom de boeman. In hoeverre zou Poetin daadwerkelijk baat hebben bij de moord op Nemtsov en was hij wel zo invloedrijk in de Russische politiek als de media doet voorkomen? Hierna volgt een nadere analyse van de situatie.

Invloedrijke oppositieleider
In de laatste nieuwsberichten uit de kranten lees ik dat Nemtsov wordt bestempeld als een intellectuele en invloedrijke politicus die met name de laatste jaren actief bezig is geweest in de Russische oppositie. Over zijn intellect zult u van mijn kant geen uitlatingen treffen in dit artikel. Wel wil ik het met u hebben over zijn zogenaamde grote invloed in de Russische oppositie.

Nemtsov leidde tussen 2000 en 2003 de Russische liberale partij Unie van Rechtse Krachten. Waar de partij in 1999 nog 8.3% van de stemmen wist te winnen, behaalden de liberalen vier jaar later nog geen 5% in de tellingen. Het percentage van vijf is vereist om toe te treden tot de Russische Staatsdoema. Elke uitslag met een percentage dat daaronder zit, komt automatisch in de oppositie terecht. Dit gebeurde dus ook met de partij van Nemtsov, waarna hij besloot op te stappen uit het partijbestuur.

Een dergelijke uitslag is alles behalve populair laat staan invloedrijk. Zelfs bij een percentage van 5% zou u de vertegenwoordiging onder de Russische bevolking allerminst als representatief kunnen aanmerken. De (rechts) liberale stroming in het politieke landschap van Rusland is zo goed als minimaal en de media moet het derhalve ook niet meer maken dan het is. Afgezien van de politieke situatie in Rusland is Nemtsov evenmin bekend in bijvoorbeeld Europa of de rest van de Westerse beschaving. Behalve, natuurlijk, bij de vertegenwoordigers van deze vrije beschaving.

Vrienden met het Westen
Onder president Boris Yeltsin had Nemtsov een jaar lang de functie van vicepremier. Zoals in een eerder artikel werd geschreven, kennen wij Yeltsin als de man die verantwoordelijk mag worden gehouden voor het ontstaan van Russische oligarchen. De val van de Sovjet-Unie bracht een ommekeer in de nieuwe Russische Staat en Yeltsin was de aangewezen man om zijn land, banaal gezegd, naar de knoppen de helpen. Het Westen prees de alcoholist voor zijn bijdrage aan democratie. Nemtsov stond op een lijn met Yeltsin en deze zag in hem zelfs zoveel potentie dat hij zijn presidentschap over wilde dragen aan Nemtsov. Uiteindelijk werd Poetin toch boven Nemtsov verkozen door Yeltsin. Had Yeltsin toch gekozen voor Nemtsov dan was Rusland ongetwijfeld afgeweken naar een pro-Westerse koers.

Nemtsov was eveneens bevriend met de Amerikaanse senator John McCain. Beiden ontmoetten en spraken elkaar geregeld. Volgens McCain was Nemtsov een voorvechter van mensenrechten en is hij het slachtoffer geworden van een vijandig klimaat dat door Poetin is gecreëerd jegens Russische oppositie. Tijdens een laatste ontmoeting gaf Nemtsov aan dat hij er alles aan zou doen om zich uit te spreken voor vrijheid en mensenrechten in Rusland, ook al zou dit zijn leven kosten.

De Amerikaanse president Barack Obama sprak met Nemtsov in 2009. Na zijn ontmoeting met de Russische liberaal, prees Obama hem voor zijn toewijding aan het bestrijden van corruptie in Rusland. Ook Obama veroordeelde de moord op Nemtsov en uitgerekend de Amerikaanse president zelf pleit voor een transparant onderzoek naar de moord op Nemtsov.

Poetin schuldig?
Volgens de Oekraïense president Petro Poroshenko is Nemtsov vermoord omdat hij van plan was om informatie omtrent mogelijke Russische betrokkenheid bij het conflict in Oekraïne te onthullen, zo meldden verschillende kranten zoals het Algemeen Dagblad en de NRC. Poroshenko sprak Nemtsov enkele weken geleden waarin laatstgenoemde aangaf dat hij overtuigend bewijs had voor Russische interventie in buurland Oekraïne. Maar welke logica past er bij de redenatie dat Nemtsov informatie wist die mogelijk bewijs zou leveren voor de betrokkenheid van Rusland in het conflict met Oekraïne?

Tevens wordt er indirect met de beschuldigende vinger naar Poetin gewezen en zou hij degene zijn die het bevel heeft gegeven om Nemtsov om het leven te brengen. Maar hoe realistisch is een dergelijke bewering? Nemtsov is half niet de personificatie van het liberale gedachtegoed dat in de media uitdrukkelijk naar voren komt. Poetin, daarentegen, is momenteel populairder dan ooit in Rusland. Met een uitslag in de peilingen kwam naar voren dat liefst 87% de voorkeur geeft aan de Russische president. Waarom zou hij met dit resultaat vrezen voor een liberale minderheid? En waarom zou Poetin ervoor kiezen om zijn zogenaamde politieke tegenstander om te brengen in het centrum van Moskou, vlak voor het Kremlin?

De moord op Nemtsov zal voor Poetin echter niet als een verrassing gekomen zijn. Dit blijkt uit een fragment daterend uit 2012, waarin hij duidelijk een soortgelijke situatie als die van Nemtsov in details weet te omschrijven, en daarbij spreekt met kennis van zaken. Zie hieronder het filmpje met Engelse ondertiteling op YouTube:

Boris Nemtsov was een politicus die geen grootste populariteit genoot onder de Russische bevolking. Tevens werd hij gezien als landverrader omdat hij vriendelijke relaties onderhield met mensen uit het Vrije Westen. Ik vind dat de moord op geen enkele wijze gerechtvaardigd mag worden en hoop ten zeerste dat de verantwoordelijken kunnen worden achterhaald. Het baart mij tegelijkertijd zorgen dat de Russische geheime dienst de moord niet heeft kunnen voorkomen. Over de moord zelf zijn ook tal van vragen denkbaar, maar wellicht moet daar een geheel artikel aan gewijd worden als er meer informatie vrijkomt omtrent de dood van Nemtsov zelf. Persoonlijk zou ik de link niet direct kunnen leggen tussen de moord die in opdracht van Poetin geschied. Het is tevens niet ondenkbaar dat er wordt gezocht naar een aanleiding om Rusland te betrappen op een grove fout die het startschot moet geven voor een oorlog op veel grotere geografische schaal dan nu aan de orde is. In dat kader is het voor u als lezer wellicht interessant om een klein onderzoek te doen naar de datum van deze moord, maar dan iets meer dan tachtig jaar geleden in de hoofdstad van Duitsland en diens gevolgen voor de geopolitieke situatie in de wereld.

Reacties

Daniël Leeuwenhart

De heer Leeuwenhart schrijft met regelmaat over de betrekkingen tussen de Europese Unie (EU) en Rusland. Als euroscepticus hecht hij waarde aan nationale belangen en verkiest deze boven de supranationaliteit van de EU. Met de kracht van de pen streeft hij naar meer macht voor Den Haag, en minder voor Brussel.

Een gedachte over “Nemtsov: Poetin wederom de boeman?

Geef een reactie