Toegevoegde waarde van moderne waarden?

Regelmatig kom ik op station Amsterdam Lelylaan. Op de een of andere manier intrigeert dat station mij altijd. Het is een grauw bouwwerk in Nieuw-West, omringd door andere grauwe gebouwen. In de ochtend beweegt men zich altijd vrij snel voort van de tram naar het treinplatform. Iedereen probeert op tijd op werk of school te komen. In de avond is de sfeer meer ontspannen. Ik ben een van de weinige Nederlanders op het station. Tijdens het wachten op de trein ving ik onbewust een gesprek op van twee Antilliaanse meisjes die beiden een jaar of achttien waren.

Ze hadden elkaar al een tijdje niet gezien en vroegen hoe het met elkaar ging. Na een minuut zei de een tegen de ander dat het slecht ging tussen haar en haar vriend, ook was het al uitgelopen op ruzies en zelfs vechtpartijen. Vlak daarna zei ze: “Want ik ben drie maanden zwanger”. Het is niet de opmerking waarover ik verbaasd ben, maar de reactie van haar vriendin, die letterlijk niets zei en ook geen enkele emotie gaf. Ze was blij noch geschrokken en feliciteerde haar vriendin niet. Ze zei geen woord en luisterde verder naar het verhaal van haar zwangere kennis, die twijfelde of ze het kind moest houden.

Hoewel in Nederland tienerzwangerschap relatief weinig voorkomt, in vergelijking met andere Europese landen of de Verenigde Staten, worden er nog ieder jaar ongeveer 2600 kinderen geboren bij moeders onder de 20 jaar. Surinaamse en Antilliaanse meisjes zijn oververtegenwoordigd in deze statistieken: vergeleken met andere leeftijdsgenoten is de kans op zwangerschap zes keer zo groot. Ook groeit ruim de helft van alle Surinaamse of Antilliaanse kinderen op met slechts een ouder; vaak is het de vader die het gezin in de steek laat. Vooral jongens missen dan het belangrijkste rolmodel in hun leven: hun vader.

Toch is ook het Nederlands gemiddelde niet goed. Tegenwoordig wordt meer dan 50% van alle kinderen buiten het huwelijk geboren. Verder heeft een op de tien kinderen in realiteit een andere vader of moeder dan gedacht word. Bovendien neemt het risico toe dat kinderen slachtoffer worden van een echtscheiding. Bijna 40% van alle huwelijken loopt op de klippen. Scheiding van de ouders is vrijwel altijd een zeer ingrijpende gebeurtenis voor kinderen.

Wat is er de afgelopen decennia veranderd? De traditionele familie verdwijnt langzaam maar zeker steeds meer van het toneel. De verminderde invloed van het christendom speelt hierbij een grote rol. Scheiding werd vroeger zo goed als onnatuurlijk beschouwd. Ook de geboorte van een buitenechtelijk kind was een schande en daarom werd trouwen gestimuleerd. Natuurlijk is dit niet per definitie een recept voor een gelukkig leven, maar de kinderen groeiden op z’n minst op met twee ouders in beeld die verantwoordelijkheid probeerden te nemen. Ook het socialisme heeft meegewerkt aan de afbraak van traditionele familiewaarden. De leer van Karl Marx en Friedrich Engels is in essentie tegen de traditionele familie, maar bovenal tegen de waarden van religie, wat zij het “het opium van het volk” noemden.

De hedendaagse maatschappij, die sterk beïnvloedt word door individualisme en materialisme, speelt ook een rol in de afbraak van het traditionele gezin. De aantrekkingskracht van succes, geld en carrière zijn zo groot, dat een gezin stichten vaak op de tweede plaats komt. Hoewel de emancipatie van vrouwen een groot succes was, is dit helaas ten koste gegaan van de familie. Tegenwoordig krijgen vrouwen relatief laat kinderen en anderen kiezen ervoor helemaal geen kinderen te nemen. Vrouwen zonder vaste relatie die op late leeftijd kinderen willen, maken vaak overhaast een partnerkeuze waardoor deze relaties vaak stuklopen. Hierdoor zal het aantal kinderen waarvan de ouders gescheiden zijn, toenemen.

Het verdwijnen van de traditionele familie beïnvloedt ook de vergrijzing. Veel mensen staan niet stil bij de gevolgen die een vergrijzende bevolking met zich mee brengt. Vergrijzing is vrij simpel uit te leggen: het aandeel ouderen in de totale bevolking neemt toe waardoor de gemiddelde leeftijd stijgt. Verder wordt de groep jongeren die moet werken om de ouderen te onderhouden steeds kleiner. Om het bevolkingsaantal op peil te houden, is een geboortecijfer van 2.1 nodig. In Nederland is dat cijfer 1.7, wat erop neer komt dat er te weinig kinderen geboren worden. Als er meer mensen sterven dan er geboren worden, neemt de bevolking af. Dit heeft ook een negatieve werking op de economie; het aantal consumenten neemt immers af. Ondanks het negatieve geboortecijfer groeit de bevolking door massa-immigratie. Immigratie is slechts een tijdelijke oplossing, want immigranten vergrijzen ook. Bovendien zorgt immigratie voor sociale onrust, het legt onnodig veel druk op sociale voorzieningen en kost simpelweg heel veel geld.

Kunnen traditionele familiewaarden ooit nog terugkeren in onze maatschappij? Het lijkt een onmogelijke taak. De media bepaalt tegenwoordig hoe jongeren zich dienen te gedragen. Personages uit series als “Oh Oh Cherso” en “Geordie Shore” zijn tegenwoordig maatstaven voor Nederlandse of Britse jongeren. Websites als Secondlove roepen openlijk mensen op vreemd te gaan en hun partner te bedriegen. Surinaamse- en Antilliaanse jongeren halen hun inspiratie uit rapmuziek, waarin misdaden begaan en seks hebben met zoveel mogelijk vrouwen de hoogst haalbare eer is. In het TV-programma “From Russia With Love” trekken (veelal kansloze) Nederlandse mannen naar Rusland om daar een vrouw te vinden. De meeste Nederlandse mannen zijn voornamelijk op zoek naar een sloof, waar Russische vrouwen deelnemen om economische redenen.

Homoseksuele koppels kunnen tegenwoordig kinderen adopteren, wat een erg vreemde ontwikkeling is. De homo-emancipatie is ver gevorderd. Zo kunnen homoseksuelen bijvoorbeeld trouwen. Toch betekent dat niet dat homoseksuelen ook automatisch het recht moeten krijgen om kinderen te kunnen adopteren. Mensen van het zelfde geslacht kunnen zich aangetrokken voelen tot elkaar; de natuur heeft dat bepaald. De natuur heeft echter ook bepaald dat homoseksuelen geen kinderen kunnen krijgen. Ook heeft ieder kind recht op zowel een vader als moeder. Bovendien zijn de wachtlijsten voor adoptiekinderen enorm lang en alleen al om die reden moet een heteroseksueel koppel altijd voorrang krijgen op het adoptiekind.

In vergelijking met enkele decennia geleden is de maatschappij sterk veranderd. Nieuwe uitvindingen en levensbeschouwingen hebben het leven zeker vergemakkelijkt. Toch is dit in zekere zin ten koste gegaan van de traditionele familie en diens waarden. Wat denkt u als lezer? Moeten we de maatschappij van tegenwoordig gewoonweg accepteren? Of moeten we een manier vinden om oude waarden in ere te herstellen?

Reacties

Bart Bohemen

De heer Bohemen heeft een uitgebreide kennis op het gebied van sociale vraagstukken en verwerkt deze dan ook nauwkeurig in zijn publicaties. Zijn vakgebied omvat onder meer socio-economische en demografische ontwikkelingen in Europees verband.

3 gedachten over “Toegevoegde waarde van moderne waarden?

Geef een reactie